Czym jest coaching
Coaching to ustrukturyzowany proces rozwojowy, w którym coach pomaga klientowi wyznaczyć cel i konsekwentnie do niego dążyć. Główne narzędzia to pytania, uważne słuchanie, informacja zwrotna oraz regularne sprawdzanie postępów. Coach nie podaje gotowych odpowiedzi. Tworzy warunki, w których klient lepiej rozumie swoją sytuację i samodzielnie wybiera działania.
Każdy dobry proces ma kilka stałych elementów: jasno określony cel, pisemny kontrakt, ustalone zasady poufności, sposób mierzenia postępu oraz końcową ewaluację. Właśnie te elementy odróżniają coaching od zwykłej, nawet bardzo wartościowej rozmowy z kimś zaufanym.
Rodzaje coachingu
Nazwy pomagają zorientować się w ofercie, chociaż w praktyce te obszary często się przenikają. W Instytucie pracujemy w następujących formach.
- Executive coaching to praca z członkami zarządów, dyrektorami i właścicielami firm nad decyzjami i rolą lidera.
- Business coaching dotyczy przedsiębiorców i menedżerów oraz konkretnych celów biznesowych.
- Team coaching obejmuje cały zespół i sposób, w jaki razem osiąga wyniki.
- Coaching kariery pomaga w decyzjach zawodowych, zmianie pracy i kryzysie zawodowym.
- Mentoring to relacja z doświadczonym praktykiem danej ścieżki.
- Coaching komunikacji przygotowuje do trudnych rozmów, negocjacji i wystąpień.
- Life coaching dotyczy celów osobistych i pokonywania barier w działaniu.
- Coaching nawyków porządkuje priorytety, kalendarz i codzienne zwyczaje.
- Trening mentalny przygotowuje do zawodów, wystąpień i innych ważnych wyzwań.
Coaching a inne formy rozwoju
Na rynku działa wiele usług o podobnych nazwach, dlatego warto znać najważniejsze różnice. Szkolenie przekazuje grupie wiedzę lub umiejętności według ustalonego programu. Doradztwo polega na tym, że ekspert analizuje sytuację i proponuje rozwiązanie. Mentor dzieli się własnym doświadczeniem. Coach pracuje natomiast przede wszystkim na procesie i zasobach klienta.
Żadna z tych form nie jest z definicji lepsza. Wybór zależy od tego, czego w danej chwili brakuje: wiedzy, gotowego rozwiązania, doświadczenia innej osoby czy konsekwencji w działaniu. Coaching nie jest też usługą zdrowotną. Gdy sprawa wymaga innego rodzaju pomocy, rzetelny coach mówi o tym i zachęca do kontaktu z odpowiednim specjalistą.
Jeśli szukasz szkoleń dla firm lub specjalistów, zajrzyj do katalogu mhig.pl. O pomiarach QEEG i treningach EEG Biofeedback przeczytasz z kolei w serwisie neurobiofeedback.pl.
Jak przebiega współpraca
Choć każdy proces jest inny, zwykle składa się z pięciu etapów. Pierwszy to audyt potrzeb, czyli rozmowa o sytuacji i oczekiwaniach. Drugi to kontrakt, w którym zapisuje się cel, mierniki, liczbę spotkań i zasady poufności. Trzeci to regularne sesje z zadaniami do wdrożenia. Czwarty to przegląd postępów w połowie drogi, a piąty to ewaluacja i ustalenie, jak utrzymać efekty samodzielnie.
Sesje mogą odbywać się w Nowym Targu albo online. Liczbę i częstotliwość spotkań ustala się po audycie, ponieważ zależą one od celu.
Słownik najważniejszych pojęć
Te pojęcia pojawiają się najczęściej w rozmowach o coachingu.
- Kontrakt: uzgodnienie celu, zasad i warunków współpracy.
- Miernik: sposób sprawdzenia, czy cel został osiągnięty.
- Informacja zwrotna: opis tego, co coach lub inne osoby zaobserwowały, przekazany w sposób użyteczny dla klienta.
- Informacja zwrotna 360 stopni: opinie przełożonych, współpracowników i podwładnych zebrane według jednego schematu.
- Mentee: osoba korzystająca z mentoringu.
- Superwizja: omawianie pracy coacha z bardziej doświadczonym praktykiem, które służy jakości usług.
- Akredytacja: potwierdzenie kwalifikacji przyznawane przez organizację branżową.
- Ewaluacja: końcowa ocena, co się zmieniło i jak utrzymać efekty.
- Zleceniodawca: firma, która opłaca proces swojego pracownika i uczestniczy w ustaleniu jego ogólnych zasad.
Od czego zacząć
Jeśli dopiero zaczynasz, przeczytaj najpierw porównanie coaching a mentoring, które pomoże wybrać właściwą formę. Następnie sprawdź, jak wybrać coacha i o co zapytać podczas pierwszej rozmowy. Na koniec przygotuj zarys celu, korzystając z poradnika jak wyznaczyć cel coachingowy.
Nie musisz jednak mieć wszystkiego przemyślanego przed kontaktem. Wiele osób zgłasza się z ogólnym poczuciem, że chce coś zmienić, a szczegóły ustalamy wspólnie. Jeśli chcesz porozmawiać, napisz przez formularz kontaktowy lub zadzwoń do Biura Obsługi pod numer 18 307 01 11. Biuro jest czynne od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00-18:00 oraz w soboty w godzinach 8:00-14:00.
Najczęstsze mity o coachingu
Wokół coachingu narosło wiele uproszczeń. Warto znać kilka z nich, zanim wyrobisz sobie zdanie o tej formie pracy.
- Mit: coaching jest tylko dla osób, którym coś nie wychodzi. W rzeczywistości często korzystają z niego ci, którym idzie dobrze i chcą dalej się rozwijać.
- Mit: coach powie mi, co mam zrobić. Tak działa raczej doradca lub mentor. Coach pomaga Ci dojść do własnej decyzji.
- Mit: wystarczy kilka motywujących rozmów. O efekcie decyduje przede wszystkim to, co robisz między spotkaniami.
- Mit: coaching jest tylko dla kadry zarządzającej. Korzystają z niego także specjaliści, osoby zmieniające pracę, sportowcy i osoby realizujące cele prywatne.
- Mit: certyfikat wystarczy za dowód jakości. Warto zapytać również o doświadczenie, superwizję i sposób pracy.
- Mit: efekt przychodzi od razu. Pierwsze działania można podjąć szybko, ale trwała zmiana zachowań wymaga czasu i regularności.
Jak ocenić, czy to dobry moment
Coaching ma największy sens wtedy, gdy masz coś, co chcesz zmienić, i możesz poświęcić temu czas. Wystarczy niewielka, ale regularna ilość uwagi. Jeśli jesteś w trakcie wyjątkowo intensywnego okresu, można zacząć od jednej rozmowy porządkującej, a resztę zaplanować później.
Warto też ocenić, czy jesteś gotów usłyszeć pytania, które mogą być niewygodne, i czy chcesz sprawdzać własne założenia. Nie musisz mieć pewności, że coaching jest właściwym rozwiązaniem. Do tego służy rozmowa wstępna, po której możesz spokojnie zdecydować, czy chcesz kontynuować. Jeśli odpowiednia okaże się inna forma, powiemy o tym otwarcie.
Co znajdziesz w tym poradniku
Artykuły w poradniku odpowiadają na pytania, które najczęściej pojawiają się przed rozpoczęciem współpracy. Staramy się pisać krótko i konkretnie, bez obietnic bez pokrycia. Przykłady mają charakter ilustracyjny i nie opisują konkretnych klientów, ponieważ poufność jest podstawą naszej pracy. Poradnik będziemy rozwijać o kolejne tematy związane z pracą nad celami, karierą i przywództwem.
Czego można się spodziewać po pierwszych spotkaniach
Pierwsze spotkania często przynoszą więcej pytań niż odpowiedzi, co jest naturalne. Nazwanie problemu, zauważenie własnych założeń i uporządkowanie priorytetów to już ważna część pracy. Wyraźne zmiany w działaniu zwykle pojawiają się później, gdy nowe zachowania są powtarzane w codziennych sytuacjach. Dlatego warto od początku zapisywać ustalenia i wracać do nich przed kolejnymi spotkaniami. Dobrze też po kilku sesjach zapytać siebie, co robisz już inaczej i czy współpraca idzie w kierunku, na którym Ci zależy. Jeśli nie, powiedz o tym coachowi, bo to cenna informacja dla Was obojga.